Τι αλλάζει για 4.000.000 ασφαλισμένους και συνταξιούχους

ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
18 Φεβρουαρίου, 2020
140
3 minutes read

Σε τρεις ταχύτητες εντάσσονται τέσσερα εκατομμύρια ασφαλισμένοι και συνταξιούχοι με βάσει τις διατάξεις του νέου ασφαλιστικού που κατατέθηκε χθες 17 Φεβρουαρίου στη Βουλή.

Εκτός από τους κερδισμένους και τους χαμένους διαμορφώνεται και μια «ουδέτερη ζώνη» εντός της οποίας κατατάσσονται χιλιάδες ασφαλισμένοι και συνταξιούχοι τους οποίους το νέο ασφαλιστικό δεν επηρεάζει. Κυρίως πρόκειται για τους συνταξιούχους που δεν θα δουν αυξήσεις, αλλά και ασφαλισμένους που δεν έχουν να προσδοκούν κάτι στην μελλοντική τους σύνταξη από τις νέες αλλαγές.

Ουδέτερη ζώνη

Αναλυτικά, οι κατηγορίες συνταξιούχων που δεν θα λάβουν αύξηση λόγω του νέου ασφαλιστικού είναι :

Όλοι οι σημερινοί «νέοι συνταξιούχοι», που αποχώρησαν μετά τις 13 Μαίου 2016, με 30 ή λιγότερα έτη ασφάλισης.
Όλοι οι σημερινοί «νέοι συνταξιούχοι», που αποχώρησαν μετά τις 13 Μαίου 2016, με 44,1 ή περισσότερα έτη ασφάλισης.
Όλοι οι σημερινοί «παλαιοί συνταξιούχοι» που αποχώρησαν πριν από τις 12 Μαίου 2016, δηλαδή πριν από την ψήφιση του νόμου Κατρούγκαλου, με 30 ή λιγότερα έτη ασφάλισης.
Όλοι οι σημερινοί «παλαιοί συνταξιούχοι» που αποχώρησαν πριν από τις 12 Μαίου 2016, δηλαδή πριν από την ψήφιση του νόμου Κατρούγκαλου, με 44,1 ή περισσότερα έτη ασφάλισης.
Όλοι οι σημερινοί «παλαιοί συνταξιούχοι» που αποχώρησαν πριν από τις 12 Μαίου 2016, δηλαδή πριν από την ψήφιση του νόμου Κατρούγκαλου, με 30,1 έως 44 έτη ασφάλισης και διατηρούν σημαντική θετική προσωπική διαφορά, για παράδειγμα πάνω από 50 ή 100 ευρώ. Η αύξηση που δικαιούνται θα συμψηφιστεί με το ποσό της προσωπικής διαφοράς και στην τσέπη δεν θα δουν αύξηση. Η νέα σύνταξη εξακολουθεί να είναι μικρότερη από την σύνταξη που έπαιρναν πριν τον νόμο Κατρούγκαλου, γι αυτό και απλώς θα μειωθεί η προσωπική τους διαφορά με μηδενική διαφορά στην τσέπη. Είναι ωφελημένοι αλλά μόνο στα χαρτιά, καθώς η ανταποδοτική τους σύνταξη θα αυξηθεί εις βάρος της προσωπικής διαφοράς. Το θετικό γι αυτή την κατηγορία είναι πως μπορούν να ελπίζουν σε πραγματικές αυξήσεις νωρίτερα, καθώς από το 2023 ξεπαγώνει ο μηχανισμός αυξήσεων με βάση τον τιμάριθμο.
Οι σημερινοί συνταξιούχοι που συνταξιοδοτήθηκαν μετά την ψήφιση του νόμου Κατρούγκαλου και ειδικότερα από 13/5/2016 έως 31/12/2018 και διατηρούν “προσωπική διαφορά” (κατά ποσοστό 25% – 50%) επειδή η σύνταξή τους υπολογίστηκε με τον νόμο Κατρούγκαλου μικρότερη σε ποσοστό πάνω από 20% σε σύγκριση με το προισχύον καθεστώς. Αυτές οι περιπτώσεις απαιτούν ιδιαίτερη προσοχή και στο επικρατέστερο σενάριο θα έχουν κατά κύριο λόγο λογιστικούς συμψηφισμούς – δεν θα δουν δηλαδή αυξήσεις στην τσέπη εκτός κι αν η προσωπική διαφορά που διατηρούν είναι αρκετά μικρή. Στο νόμο αναφέρεται πως αν το ποσό των νέων συντάξεων – με τα νέα ποσοστά αναπλήρωσης – είναι μικρότερο εκείνου που προκύπτει σύμφωνα με τα ποσοστά του νόμου Κατρούγκαλου το ποσό της διαφοράς εξακολουθεί να καταβάλλεται στον δικαιούχο ως προσωπική διαφορά. Οι γνώμες των ειδικών διίστανται για το αν και κατά πόσο διατηρείται η προσωπική διαφορά της 3ετούς μεταβατικής περιόδου του νόμου Κατρούγκαλου.
Οι συνταξιούχοι αγρότες του πρ. ΟΓΑ που εξαιρέθηκαν από τους επανυπολογισμούς και το 2016 και εξαιρούνται και τώρα.
Συνταξιούχοι δικαιούχοι επικουρικής που μπορεί να είχαν μειώσεις στην επικουρική τους το 2011 και το 2012 αλλά δεν είχαν μείωση το καλοκαίρι του 2016, επειδή έπεσαν κάτω από τον «κόφτη» των 1.300 ευρώ – είχαν δηλαδή τον Ιούνιο του 2016 άθροισμα κύριας και επικουρικής κάτω των 1.300 ευρώ – ή επειδή ο επανυπολογισμός τους ευνόησε. Δεν θα δουν καμία αύξηση στην σύνταξή τους.

Σε ουδέτερη ζώνη ως προς την προσδοκώμενη σύνταξη βρίσκονται επίσης

Όλοι οι σημερινοί εργαζόμενοι που προσδοκούν να συνταξιοδοτηθούν με 30 ή και λιγότερα έτη ασφάλισης. Δεν κερδίζουν κάτι στην νέα ανταποδοτικότητα.
Υπηρετούντες σε Ειδικές Δυνάµεις (βατραχάνθρωποι καταδροµείς, αλεξιπτωτιστές, πιλότοι, πυροτεχνουργοί κ.ά.), προβλέπεται µε ειδική διάταξη πως τα ποσοστά αναπλήρωσης γι’ αυτές τις οµάδες προσαυξάνονται πέραν των ποσοστών που προβλέπονται για όλους τους υπόλοιπους ασφαλισµένους κατά ποσοστό 1,5% επιπλέον για κάθε έτος µετά το 45ο. Συνεπώς η αναπλήρωση επιστρέφει γι’ αυτές τις ειδικές οµάδες στο επίπεδο του νόµου Κατρούγκαλου, δηλαδή στο 2% κατ’ έτος µετά το 45ο. Επομένως όσοι αποχωρήσουν με 45 έτη και πάνω (διπλά, πλασματικά, πραγματικά) θα λάβουν ότι θα ελάμβαναν με το σημερινό σύστημα. Όσοι συγκεντρώσουν συνολικά έως 44 έτη θα λάβουν κάτι επιπλέον λόγω της αυξημένης ανταποδοτικότητας.

Σε ουδέτερη ζώνη βρίσκονται προς το παρόν με μεταβατικές διατάξεις :

Παλαιοί συνταξιούχοι που είχαν ήδη συνταξιοδοτηθεί πριν από τις 12 Μαίου του 2016, εργάζονταν ήδη πριν από την ημερομηνία αυτή και συνεχίζουν αδιάκοπα να εργάζονται έως σήμερα. Έμειναν ανέπαφοι από τον «κόφτη» 60% του νόμου Κατρούγκαλου και παραμένουν στο παλαιό καθεστώς:

Όσοι εργάζονται ως μισθωτοί χάνουν το 70% του ποσού που υπερβαίνει τα 30 ημερομίσθια ανειδίκευτου εργάτη. Όποιος έχει σύνταξη έως 871 ευρώ δεν χάνει τίποτα. Όσοι έχουν υψηλότερη σύνταξη χάνουν το 70% του ποσού που υπερβαίνει τα 871. Η επικουρική καταβάλλεται ολόκληρη. (Όσοι είναι κάτω των 55 ετών χάνουν εντελώς την σύνταξη).
Όσοι εργάζονται ως ελεύθεροι επαγγελματίες χάνουν εντελώς το ποσό που υπερβαίνει τα 60 ημερομίσθια. Όσοι είναι κάτω των 55 χάνουν εντελώς την σύνταξη. Όσοι είναι πάνω από 55 και λαμβάνουν σύνταξη έως 1.742 ευρώ δεν χάνουν τίποτα.

Το νομοσχέδιο τους δίνει μεταβατική περίοδο μέχρι 1η Μαρτίου του 2021 ώστε να “τακτοποιήσουν” τις υποθέσεις τους. Μέχρι 28/2/2021 παραμένουν στο σημερινό καθεστώς και από 1/3/2021 εφόσον συνεχίζουν να εργάζονται θα χάνουν το 30% της σύνταξής τους από το πρώτο ευρώ.

Χαμένοι

Σημερινοί εργαζόμενοι που βγαίνουν ή θα βγουν σε σύνταξη από 1^η Οκτωβρίου 2019 και μετά με 44,1 και πάνω έτη ασφάλισης. Λόγω του «φρένου» που μπαίνει στην ανταποδοτικότητα μετά τη 40ετία (από τις 2,55 ποσοστιαίες μονάδες πέφτει στις 0,50) τα κέρδη μετατρέπονται σε απώλειες μετά το 44^ο έτος εργασίας.
Δικαιούχοι «13^ης σύνταξης». Κυρίως χάνουν οι χαμηλοσυνταξιούχοι με κύρια σύνταξη ή άθροισμα κύριων συντάξεων κάτω των 500 ευρώ, οι οποίοι έχουν ταυτόχρονα αποχωρήσει με λιγότερα από 30 έτη ασφάλισης. Όσοι έχουν αποχωρήσει με 30 έτη ασφάλισης και κάτω δεν πρέπει να προσδοκούν σε αύξηση, καθώς δεν ανήκουν στις κατηγορίες της αυξημένης ανταποδοτικότητας. Υπενθυμίζεται πως η λεγόμενη «13^η σύνταξη» θεσμοθετήθηκε τον περασμένο Μάιο ως παροχή που θα έπρεπε να καταβάλλεται «εντός του Μαΐου κάθε έτους», σύμφωνα με το άρθρο 120 του Ν. 4611/2019, με το οποίο επίσης ορίζονταν πως την δικαιούνται «όσοι λαμβάνουν σύνταξη την 1η Μαΐου του έτους χορήγησής της». Ο υπολογισμός ήταν ποσοστιαίως ανάλογα με τη μεικτή μηνιαία κύρια σύνταξη: Για συντάξεις έως και 500€ δόθηκε το 100%, για συντάξεις 500 – 600ευρώ το 70%, για συντάξεις 600- 1.000 ευρώ το 50%, για συντάξεις 1.000 ευρώ και άνω το 30%.
Ελεύθεροι επαγγελματίες – αυτοαπασχολούμενοι (πρ. ΟΑΕΕ – ΕΤΑΑ) που κατέβαλλαν εισφορές 185 ευρώ το μήνα (με τα 10 ευρώ υπέρ ανεργίας) με βάση τον κατώτατο μισθό. Τώρα θα πρέπει να καταβάλλουν 220 ευρώ το μήνα κατ ελάχιστον: αύξηση 35 ευρώ. Οι απώλειες διατηρούνται μέχρι το ύψος μηνιαίου εισοδήματος 1.050 ευρώ (καθαρό φορολογητέο συν εισφορές προηγούμενου έτους). Για την ασφαλιστική αυτή επιβάρυνση το υπουργείο Εργασίας αναφέρει πως θα αντισταθμιστεί εν τέλει με όφελος, λόγω της ελάφρυνσης του φόρου στο 9% έναντι 22% για τα ετήσια εισοδήματα έως 10.000 ευρώ.
Μισθωτοί με μεικτό μηνιαίο μισθό 650 ευρώ και μηνιαίο εισόδημα στο μπλοκάκι κάτω από 370 ευρώ, αντίστοιχα μισθωτοί με: